OpenAI tiến sát IPO, thị trường AI chờ cú nổ lớn tiếp theo

Theo các nguồn tin am hiểu vấn đề, OpenAI đang làm việc chặt chẽ với các ngân hàng đầu tư lớn để chuẩn bị hồ sơ chào bán cổ phiếu lần đầu ra công chúng. Các nhóm tư vấn từ Goldman Sachs và Morgan Stanley đã hỗ trợ doanh nghiệp này hoàn thiện bản cáo bạch IPO, dự kiến nộp theo hình thức bảo mật cho cơ quan quản lý trong những ngày hoặc tuần tới.

Một số nguồn tin cho biết quá trình này có thể diễn ra sớm, dù kế hoạch vẫn có thể điều chỉnh tùy theo điều kiện thị trường.

Mục tiêu của OpenAI là sẵn sàng niêm yết cổ phiếu ngay từ tháng 9 năm nay. Công ty do ông Sam Altman lãnh đạo đang tận dụng thời điểm thị trường vốn khởi sắc trở lại, khi giới đầu tư toàn cầu ngày càng quan tâm đến các doanh nghiệp sở hữu nền tảng công nghệ trí tuệ nhân tạo lõi. Nếu thương vụ diễn ra đúng tiến độ, đây có thể là một trong những đợt IPO được chú ý nhất của thập kỷ.

Một bước ngoặt quan trọng đã xuất hiện đầu tuần này, khi OpenAI giành phần thắng trong vụ kiện pháp lý với ông Elon Musk, đồng sáng lập công ty và hiện là người có quan điểm đối lập với ban lãnh đạo.

Phán quyết của tòa án giúp OpenAI gỡ bỏ rào cản pháp lý lớn trước thềm IPO, dù ông Musk được cho là vẫn đang cân nhắc khả năng kháng cáo. Song song đó, SpaceX của ông Musk cũng chuẩn bị công bố hồ sơ IPO, làm nổi bật sự cạnh tranh và đan xen lợi ích giữa các nhân vật hàng đầu trong ngành công nghệ Mỹ.

Dù vậy, OpenAI vẫn đối mặt nhiều thách thức đáng kể. Giới đầu tư đặt câu hỏi về khả năng tạo ra doanh thu đủ lớn để bù đắp chi phí khổng lồ cho hạ tầng trung tâm dữ liệu và năng lực tính toán. Việc huấn luyện và vận hành các mô hình trí tuệ nhân tạo thế hệ mới đòi hỏi nguồn vốn lên tới hàng chục tỷ USD, tạo áp lực không nhỏ lên bảng cân đối tài chính trong dài hạn.

Lợi thế dẫn đầu của OpenAI trên thị trường trí tuệ nhân tạo thời gian gần đây cũng bị thu hẹp. Anthropic, doanh nghiệp phát triển mô hình Claude, đang tăng trưởng nhanh hơn nhờ sự chấp nhận mạnh mẽ của các công cụ AI trong môi trường làm việc. Trước áp lực cạnh tranh này, OpenAI đang tiến hành một sự điều chỉnh chiến lược lớn nhằm duy trì vị thế và mở rộng thị phần doanh nghiệp.

Theo các thông tin trước đó, ông Sam Altman tỏ ra ủng hộ mạnh mẽ việc đưa OpenAI lên sàn, trong khi Giám đốc tài chính Sarah Friar cho rằng công ty có thể cần thêm thời gian để củng cố nền tảng tài chính. Trong vòng gọi vốn gần nhất, OpenAI được định giá khoảng 852 tỷ USD, một con số phản ánh kỳ vọng rất cao của thị trường đối với tiềm năng tăng trưởng của trí tuệ nhân tạo.

Tuy nhiên, OpenAI gần đây đã không đạt được một số mục tiêu nội bộ về doanh thu và người dùng, trong bối cảnh cạnh tranh ngày càng gay gắt từ Google và Anthropic. Điều này khiến nhà đầu tư thận trọng hơn khi đánh giá khả năng duy trì tốc độ tăng trưởng hiện tại sau IPO.

Nếu các kế hoạch lớn đồng loạt thành hiện thực, năm nay có thể trở thành năm kỷ lục về tổng giá trị vốn huy động qua IPO trên toàn cầu. Bên cạnh OpenAI và SpaceX, Anthropic cũng đang xem xét khả năng niêm yết, trong khi hoạt động lên sàn của nhiều doanh nghiệp quy mô nhỏ đã sôi động trở lại. Xu hướng này cho thấy khẩu vị rủi ro của thị trường đang dần phục hồi, đặc biệt với các công ty công nghệ sở hữu câu chuyện tăng trưởng dài hạn.

Mối quan hệ giữa lãnh đạo ba doanh nghiệp OpenAI, Anthropic và SpaceX mang tính đan xen sâu sắc, với lịch sử hợp tác, cạnh tranh và xung đột kéo dài hơn một thập kỷ. OpenAI được thành lập ban đầu như một phòng thí nghiệm phi lợi nhuận với sứ mệnh phát triển trí tuệ nhân tạo vì lợi ích chung của nhân loại. Câu chuyện này đã được nhắc lại trong phiên tòa liên bang gần đây, thu hút sự chú ý lớn của dư luận và giới đầu tư.

Trong những năm sau đó, ban lãnh đạo gồm ông Sam Altman, ông Elon Musk và ông Dario Amodei đã quyết định chuyển đổi sang mô hình vì lợi nhuận nhằm huy động nguồn vốn khổng lồ cần thiết cho phát triển công nghệ. Nhận thức rằng trí tuệ nhân tạo tiên tiến đòi hỏi năng lực tính toán cực lớn, họ chấp nhận thay đổi cấu trúc để tiếp cận thị trường vốn.

Trong vụ kiện, ông Musk cho rằng OpenAI đã đi chệch mục tiêu ban đầu, trong khi phía công ty khẳng định quá trình chuyển đổi từng nhận được sự ủng hộ của ông và mâu thuẫn chỉ phát sinh khi quyền kiểm soát không còn tập trung vào một cá nhân. Tòa án đã bác bỏ các yêu cầu của ông Musk trên cơ sở pháp lý, tạo tiền đề quan trọng cho kế hoạch IPO.

Bất chấp những tranh cãi và nghi ngờ về tài chính, OpenAI vẫn tiếp tục mở rộng hợp tác với nhiều đối tác công nghệ lớn, tái đàm phán thỏa thuận với Microsoft và đảm bảo đủ năng lực tính toán để duy trì tốc độ phát triển.

Cuộc cạnh tranh với Anthropic và các đối thủ khác đang trở nên gay gắt hơn bao giờ hết, và kết quả của đợt IPO sắp tới có thể định hình lại trật tự của ngành trí tuệ nhân tạo toàn cầu trong nhiều năm tới.