Bắc Ninh: Chủ động hạ tầng năng lượng, bứt phá tăng trưởng
Trước mục tiêu tăng trưởng hai con số, Bắc Ninh xác định hạ tầng năng lượng phải đi trước, tạo nền tảng thu hút đầu tư chiến lược, nhất là ngành bán dẫn.
Sau sáp nhập, Bắc Ninh bước vào giai đoạn phát triển mới với yêu cầu mở rộng không gian công nghiệp gắn liền với nâng cấp đồng bộ hạ tầng, trong đó hạ tầng năng lượng giữ vai trò nền tảng, quyết định khả năng thu hút các dòng vốn đầu tư chiến lược, đặc biệt ở lĩnh vực công nghệ cao và bán dẫn. Trong bối cảnh tỉnh đặt mục tiêu tăng trưởng hai con số, ông Nguyễn Văn Phương, Phó Giám đốc Sở Công Thương tỉnh Bắc Ninh đã trao đổi với phóng viên Báo Công Thương về vai trò của công nghiệp, mức độ đáp ứng của hạ tầng năng lượng hiện nay, cũng như các định hướng, giải pháp trọng tâm nhằm bảo đảm cung ứng năng lượng ổn định, bền vững trong thời gian tới.
Ông Nguyễn Văn Phương - Phó Giám đốc Sở Công Thương Bắc Ninh.
Công nghiệp giữ vai trò trụ cột
- Trong bối cảnh Bắc Ninh đặt mục tiêu tăng trưởng hai con số, công nghiệp được xác định là động lực chủ lực. Ông có thể chia sẻ rõ hơn về vai trò, dư địa và định hướng phát triển lĩnh vực này trong giai đoạn tới?
Ông Nguyễn Văn Phương: Sau sáp nhập, quy mô kinh tế và không gian phát triển công nghiệp của tỉnh được mở rộng đáng kể, tạo dư địa lớn để bứt phá. Công nghiệp tiếp tục giữ vai trò trụ cột, là động lực chính để hiện thực hóa mục tiêu tăng trưởng hai con số.
Giai đoạn 2021 - 2025, giá trị gia tăng ngành công nghiệp tăng bình quân 11%/năm. Riêng quý I/2026, giá trị sản xuất công nghiệp đạt khoảng 692.570 tỷ đồng, tăng 15% so với cùng kỳ; chỉ số sản xuất công nghiệp (IIP) tăng 19,2%. Công nghiệp chế biến, chế tạo chiếm hơn 70% cơ cấu toàn ngành.
Tuy nhiên, giá trị gia tăng vẫn phụ thuộc lớn vào khu vực FDI, trong khi công nghiệp hỗ trợ phát triển hạn chế. Đặc biệt, trong bối cảnh mới tỉnh Bắc Ninh có định hướng phát triển công nghiệp công nghệ cao và công nghiệp xanh, yêu cầu hạ tầng năng lượng phải đi trước một bước để thu hút các nhà đầu tư chiến lược, nhất là trong lĩnh vực bán dẫn.
- Ông đánh giá như thế nào về mức độ đáp ứng của hạ tầng năng lượng hiện nay đối với yêu cầu tăng trưởng nhanh của công nghiệp, đặc biệt là các ngành công nghệ cao tại Bắc Ninh?
Ông Nguyễn Văn Phương: Hạ tầng năng lượng của tỉnh cơ bản đáp ứng nhu cầu hiện tại. Nguồn điện được cung cấp từ các nhà máy như Sơn Động (công suất 2x110MW), Nhà máy nhiệt điện Hà Bắc (72MW), cùng 4 nhà máy điện rác tổng công suất 36,6MW. Điện mặt trời mái nhà phát lên lưới đạt 35,12MW, tự sản xuất, tự tiêu thụ đạt 249,36MW.
Hệ thống lưới điện được đầu tư đồng bộ, đảm bảo vận hành an toàn theo tiêu chí N-1 với trạm 500kV công suất 1.800MVA, 4 tuyến đường dây dài 545km; 7 trạm 220kV tổng công suất 3.250MVA, cùng 18 tuyến đường dây dài 472km.
Năm 2025, sản lượng điện thương phẩm đạt trên 16,6 tỷ kWh, dự kiến năm 2026 đạt khoảng 17,8 tỷ kWh. Công suất phụ tải cực đại dự kiến tăng từ 2.869MW (2025) lên 3.112MW (2026) và 3.300MW (2027).
Về dài hạn, tỉnh cần triển khai đồng bộ nhiều giải pháp để đảm bảo tính chủ động và ổn định trong cung ứng điện.
Hoàn thiện hạ tầng năng lượng, đón làn sóng đầu tư mới
- Trong bối cảnh nhu cầu điện dự báo tiếp tục tăng cao, Bắc Ninh sẽ tập trung vào những giải pháp trọng tâm nào để bảo đảm cung ứng năng lượng ổn định, an toàn, đáp ứng yêu cầu phát triển công nghiệp trong thời gian tới?
Ông Nguyễn Văn Phương: Để đáp ứng nhu cầu điện năng ngày càng tăng, chúng tôi tập trung vào 5 nhóm giải pháp.
Thứ nhất, đẩy nhanh tiến độ các dự án lưới điện trọng điểm, đặc biệt là hệ thống 500kV, 220kV nhằm nâng cao năng lực truyền tải.
Thứ hai, tăng cường phối hợp giữa các sở, ngành và địa phương, nhất là trong công tác giải phóng mặt bằng.
Thứ ba, phát triển các nguồn điện tại chỗ theo quy hoạch, ưu tiên năng lượng tái tạo như điện gió, điện mặt trời, điện rác. Đồng thời, khuyến khích điện mặt trời mái nhà theo mô hình tự sản, tự tiêu.
Thứ tư, đẩy mạnh sử dụng điện tiết kiệm, hiệu quả và triển khai các chương trình quản lý nhu cầu điện.
Thứ năm, nâng cao hiệu quả vận hành hệ thống điện, đẩy mạnh chuyển đổi số trong quản lý, giám sát và dự báo phụ tải.
Tại các khu công nghiệp ở Bắc Ninh như: Quế Võ, VSIP Bắc Ninh, Quang Châu… một số nhà máy vẫn duy trì nhịp sản xuất cao, lắp ráp nhiều dòng thiết bị điện tử phục vụ thị trường toàn cầu như: iPhone, iPad, PlayStation.
- Về lâu dài, Sở Công Thương Bắc Ninh định hướng phát triển hạ tầng năng lượng như thế nào để đáp ứng nhu cầu phát triển ngành công nghiệp?
Ông Nguyễn Văn Phương: Chúng tôi xác định xây dựng hạ tầng năng lượng ổn định, chất lượng cao là yếu tố then chốt để nâng cao năng lực cạnh tranh và thu hút đầu tư, đặc biệt trong lĩnh vực bán dẫn.
Sở sẽ chủ trì rà soát, tham mưu điều chỉnh quy hoạch tỉnh đồng bộ với Quy hoạch điện VIII, ưu tiên quỹ đất và hành lang kỹ thuật cho các công trình năng lượng. Đồng thời, chú trọng phát triển lưới điện mạch vòng, dự phòng N-1, N-2 nhằm đảm bảo cung ứng điện liên tục cho các khu công nghiệp.
Bên cạnh đó, tỉnh sẽ lựa chọn các nhà đầu tư có năng lực để triển khai các dự án nguồn và lưới điện, đảm bảo tiến độ và tiêu chuẩn kỹ thuật. Cùng với đó là thúc đẩy cơ chế phát triển điện mặt trời mái nhà và triển khai mô hình mua bán điện trực tiếp (DPPA), góp phần xây dựng chuỗi cung ứng xanh, hướng tới mục tiêu Net Zero.
Xin cảm ơn ông!
Bắc Ninh định hướng phát triển công nghiệp theo hướng công nghệ cao, lấy đổi mới sáng tạo và chuyển đổi số làm động lực. Giai đoạn 2026 - 2030, chỉ số IIP phấn đấu đạt 15 - 16%, tương ứng với tăng trưởng GRDP bình quân 11 - 12%.
