Đưa pháp luật đến gần hơn với đồng bào các dân tộc thiểu số

Chủ Nhật hằng tuần cũng là ngày chợ phiên San Thàng (phường Tân Phong) diễn ra. Dòng người hối hả từ các bản làng xuống chợ, với đủ sắc màu váy áo rực rỡ của đồng bào Mông, Dao, Thái, Nùng…. Giữa dòng người đông đúc, tiếng loa cầm tay của lực lượng Cảnh sát giao thông vang lên bằng chính tiếng nói của bà con, mộc mạc mà gần gũi. Đồng thời, lực lượng chức năng còn mang theo những tập tờ rơi với hình ảnh cụ thể để tuyên truyền tới người dân về Luật An toàn giao thông đường bộ.

Không bục giảng, không hội trường, lớp học, cán bộ, chiến sĩ Đội Cảnh sát giao thông tuần tra đường bộ số 1 đến từng gian hàng, vừa phát tờ rơi, vừa trực tiếp tuyên truyền về những quy định như: đội mũ bảo hiểm, không chở quá số người quy định, không vi phạm nồng độ cồn khi tham gia giao thông đường bộ. Các thông tin được chuyển tải bằng tiếng Mông, giúp bà con dễ hiểu, dễ nhớ. Ngoài việc phổ biến quy định, lực lượng Cảnh sát giao thông còn nhấn mạnh trách nhiệm từ mỗi gia đình. Những lời nhắc nhở: đã uống rượu bia thì tuyệt đối không lái xe; không giao xe cho người chưa đủ tuổi... được lặp lại nhiều lần, như một cách gieo ý thức từ gốc, từ mỗi nếp nhà đến mọi người trong bản.

Đại úy Nông Đức Hiếu, cán bộ Phòng Cảnh sát giao thông (Công an tỉnh Lai Châu) chia sẻ: “Ở vùng cao, nhiều vi phạm xuất phát từ thói quen và nhận thức còn hạn chế. Vì vậy, chúng tôi không chỉ tuyên truyền mà còn giải thích để bà con hiểu rõ hậu quả của việc không chấp hành những quy định của pháp luật khi tham gia giao thông. Khi mỗi gia đình tự giác chấp hành, tai nạn giao thông sẽ giảm bền vững hơn”.

Cách làm này đã nhận được sự đồng tình, ủng hộ của người dân. Anh Vàng A Dơ (một người Mông ở xã Sin Suối Hồ) tâm sự: “Cán bộ nói bằng tiếng Mông nên mình hiểu hết. Giờ biết uống rượu không được lái xe, nguy hiểm lắm. Về nhà, mình cũng nhắc vợ con, anh em họ hàng cũng như bà con trong bản phải chấp hành”.

Theo chị Tẩn Tả Mẩy (người dân tộc Dao ở xã Sìn Hồ), trước đây, chị thường không để ý đến việc giao xe máy cho con. Được cán bộ tuyên truyền nhắc nhở, gia đình chị sẽ quản lý chặt hơn, không để các cháu chưa đủ tuổi đi xe.

Công tác tuyên truyền đã được duy trì thường xuyên với 40 buổi, thu hút hàng nghìn lượt người tham gia, phủ rộng từ chợ phiên đến từng thôn, bản. Con số này phản ánh sự bền bỉ của lực lượng Cảnh sát giao thông trong việc đưa pháp luật đến gần hơn với đồng bào các dân tộc thiểu số ở vùng cao khi tham gia giao thông.

Song song với việc đẩy mạnh công tác tuyên truyền, Phòng Cảnh sát giao thông (Công an tỉnh Lai Châu) đã chỉ đạo Đội Sát hạch, cấp giấy phép lái xe cơ giới đường bộ siết chặt việc sát hạch và cấp giấy phép lái xe A1 tại các kỳ thi, từ khâu kiểm tra hồ sơ đến quá trình thi của từng thí sinh. Đặc biệt, đơn vị phối hợp với Công ty Cổ phần Vận tải Lào Cai - chi nhánh Lai Châu đưa ra các giải pháp nâng cao chất lượng đào tạo cho đồng bào các dân tộc thiểu số không biết chữ, không biết đọc, viết chữ phổ thông khi tham gia học và thi sát hạch giấy phép lái xe A1.

Theo Thượng tá Nguyễn Thị Chung (Đội trưởng Đội Sát hạch, cấp giấy phép lái xe cơ giới đường bộ), quy trình tiếp nhận hồ sơ với nhóm thí sinh là người dân tộc thiểu số cũng chặt chẽ hơn. Ngoài giấy khám sức khỏe, Căn cước công dân và đơn đăng ký, đồng bào bắt buộc phải có giấy xác nhận của chính quyền địa phương về việc không biết đọc, viết chữ phổ thông. Đây là căn cứ để áp dụng hình thức sát hạch riêng, tránh việc lợi dụng chính sách.

Để nâng cao chất lượng đào tạo, các cơ sở đã chủ động điều chỉnh chương trình. Nếu theo quy định, khóa học lý thuyết chỉ kéo dài khoảng 1,5 ngày thì với học viên dân tộc thiểu số, nhiều đơn vị đã tăng thời lượng lên 3 - 4 ngày. Lớp học được bố trí 2 giáo viên: một giáo viên giảng dạy theo chương trình chuẩn và một giáo viên là người dân tộc hỗ trợ phiên dịch, giải thích bằng tiếng địa phương. Ngoài ra, các cơ sở đào tạo tăng cường tuyên truyền bằng hình ảnh, video trực quan về những tình huống thực tế, máy chiếu được tận dụng tối đa để giúp học viên dễ tiếp cận, thay vì phụ thuộc vào chữ viết phổ thông.

Không chỉ dừng ở đào tạo, công tác giám sát trong kỳ thi cũng được tăng cường. Với những thí sinh không hiểu tiếng phổ thông, việc thuê phiên dịch là bắt buộc và do chính thí sinh phải chi trả. Tuy nhiên, để đảm bảo khách quan, lực lượng Cảnh sát giao thông vẫn bố trí cán bộ giám sát riêng, là những người biết tiếng của đồng bào các dân tộc. Mọi phiên dịch viên trước khi tham gia đều phải ký cam kết không gợi ý, không can thiệp vào kết quả thi. Nếu vi phạm, sẽ chịu trách nhiệm trước pháp luật.

Ông Đàm Đức Trọng, Phó Giám đốc Trung tâm sát hạch thuộc Công ty Cổ phần Vận tải Lào Cai - chi nhánh Lai Châu cho biết, sau mỗi kỳ thi, cơ quan sát hạch và đơn vị đào tạo đều tổ chức rút kinh nghiệm, điều chỉnh phương pháp giảng dạy cho phù hợp với nhận thức của người dân.

Việc siết chặt từ đào tạo đến sát hạch không chỉ nhằm nâng cao chất lượng cấp giấy phép lái xe, mà còn là giải pháp căn cơ để nâng cao ý thức của người dân, đặc biệt là đồng bào dân tộc thiểu số ở vùng cao; góp phần đảm bảo an toàn giao thông, kéo giảm các vụ tai nạn đáng tiếc có thể xảy ra.../.

Quý Trung