Bác sĩ có thể không được cấp phép hành nghề nếu không đạt yêu cầu về y đức

Bộ Y tế đang xây dựng dự thảo thông tư quy định khung chương trình thực hành đối với bác sĩ thuộc 4 phạm vi hành nghề gồm: y khoa, y học dự phòng, y học cổ truyền và răng hàm mặt. Điểm đáng chú ý là dự thảo đưa y đức, kỹ năng giao tiếp, ứng xử và an toàn người bệnh thành những nội dung bắt buộc trong quá trình đánh giá năng lực trước khi cấp giấy phép hành nghề.

Dự kiến thông tư có hiệu lực từ ngày 15/11, làm cơ sở đồng bộ hoạt động đào tạo, thực hành và kiểm tra, đánh giá năng lực hành nghề từ ngày 1/1/2027.

Theo dự thảo, bác sĩ phải hoàn thành 12 tháng thực hành trước khi được cấp giấy phép hành nghề. Đây là lần đầu tiên Bộ Y tế đề xuất một khung chương trình thực hành thống nhất trên toàn quốc, nhằm khắc phục tình trạng mỗi cơ sở khám, chữa bệnh áp dụng nội dung và yêu cầu thực hành khác nhau.

TS Hà Anh Đức, Cục trưởng Cục Quản lý Khám, chữa bệnh cho biết, khung chương trình này không nhằm bổ sung một chương trình đào tạo mới, mà tập trung hệ thống hóa, củng cố và giúp bác sĩ vận dụng kiến thức, kỹ năng đã tích lũy trong 6 năm đại học vào thực tiễn khám, chữa bệnh.

Khung chương trình được thiết kế thống nhất cho cả 4 phạm vi hành nghề theo công thức 3+9: ba tháng thực hành hồi sức cấp cứu và chín tháng thực hành chuyên môn.

9 tháng tiếp theo tập trung vào thực hành chuyên môn theo từng phạm vi hành nghề. Với bác sĩ y khoa, nội dung gồm luân khoa tại các chuyên ngành nội, ngoại, nhi, sản - phụ khoa; tham gia thủ thuật lâm sàng, phụ mổ và thực hiện một số kỹ thuật phù hợp.

Đáng chú ý, y đức không còn chỉ được đề cập như một yêu cầu chung về phẩm chất nghề nghiệp mà được đưa vào nội dung đánh giá trong suốt quá trình thực hành.

Cụ thể, dự thảo yêu cầu lồng ghép kiến thức pháp luật về khám, chữa bệnh, quy chế chuyên môn, đạo đức hành nghề, an toàn người bệnh và kỹ năng giao tiếp, ứng xử trong chương trình thực hành.

Bác sĩ phải biết giao tiếp phù hợp với người bệnh, thân nhân và cộng đồng trong các tình huống chăm sóc sức khỏe; thực hiện tư vấn, giáo dục sức khỏe và hỗ trợ người bệnh tham gia quyết định điều trị.

Như vậy, điều kiện để được cấp giấy phép hành nghề không chỉ dừng ở việc bác sĩ có đủ kiến thức, kỹ thuật để khám, chữa bệnh mà còn phải đáp ứng những yêu cầu về thái độ, trách nhiệm và cách ứng xử với người bệnh.

Để tránh tình trạng thực hành mang tính hình thức, dự thảo thiết lập ba tầng đánh giá bắt buộc trong 12 tháng.

Thứ nhất, bác sĩ phải ghi chép đầy đủ quá trình thực hành vào sổ nhật ký lâm sàng (Logbook), làm căn cứ theo dõi khối lượng và nội dung công việc đã thực hiện.

Thứ hai, người thực hành được đánh giá về đạo đức nghề nghiệp và việc tuân thủ quy chế chuyên môn.

Cơ chế đánh giá này hướng tới kiểm tra toàn diện năng lực của người hành nghề, từ kiến thức, kỹ năng thực hành đến khả năng ứng xử, tuân thủ y đức và bảo đảm an toàn người bệnh.