Nên coi xe bán tải pickup có trọng tải dưới 950 kg như ô tô con?

Cụ thể, trong một văn bản kiến nghị mới đây, Ford Việt Nam đã đề xuất Cục Đăng kiểm Việt Nam và Bộ Xây dựng về việc sửa đổi phụ lục tại Thông tư 53/2024 nhằm tạo thuận lợi cho doanh nghiệp, người tiêu dùng liên quan đến các dòng xe bán tải (pickup).

Theo nhà sản xuất ô tô đến từ nước Mỹ, bộ Quy chuẩn kỹ thuật Quốc gia về báo hiệu đường bộ QCVN 41:2024/BGTVT được ban hành theo Thông tư 51/2024/TT-BGTVT, ngày 15/11/2024 của Bộ Giao thông Vận tải (nay là Bộ Xây dựng), đã dẫn tới việc loại hình ô tô bán tải cabin kép hoặc cabin đơn bị xếp vào nhóm ô tô tải thông dụng tại phụ lục IV của Thông tư 53/2024. Bộ quy chuẩn QCVN 41:2024 được ban hành để thay thế cho bộ quy chuẩn QCVN 41:2019 ban hành năm 2019.

Ford Việt Nam cho rằng, những quy định tại Thông tư 53/2024, QCVN 41:2024 và Thông tư 12/2025 đang khiến cho nhóm xe bán tải cabin kép chở hàng bị xếp loại là ô tô tải thông dụng, dù khối lượng chở hàng của đa số các dòng xe này chỉ dưới 950 kg.

Việc coi các loại xe pickup có tải trọng chở hàng dưới 950 kg như xe tải thông dụng sẽ khiến loại hình phương tiện này bị hạn chế lưu thông như các loại xe tải lớn.

Chẳng hạn, theo Quyết định số 01/2026 được UBND Thành phố Hà Nội ban hành và có hiệu lực áp dụng từ ngày 15/1, các loại ô tô tải thông dụng (bao gồm xe tải pickup) từ 2 tấn trở lên chỉ được lưu thông trong nội đô ở khung giờ thấp điểm, cụ thể là từ 21h hôm trước đến 6h hôm sau.

Vì vậy, Ford Việt Nam cho rằng, để thuận lợi cho công tác quản lý, hỗ trợ doanh nghiệp nhỏ và hộ kinh doanh tối ưu hiệu suất sử dụng phương tiện, cơ quan chức năng nên tách loại hình xe pickup vào một phụ lục riêng tại Thông tư 53/2024, bao gồm cả 2 loại cabin đơn và cabin kép.

Ở phụ lục này, hãng ô tô đang nắm giữ thị phần xe bán tải lớn nhất Việt Nam cũng kiến nghị giữ nguyên như Thông tư 53 hiện hành, tuy nhiên bổ sung thêm một trong hai nội dung là, bao gồm: “Xe pickup có khối lượng hàng chuyên chở cho phép tham gia giao thông dưới 950 kg được tổ chức giao thông như xe con” hoặc “xe pickup có tổng tải trọng dưới 3.500 kg được tham gia giao thông như xe con”.

Trên thực tế, đề xuất được Ford Việt Nam đưa ra chính là quy định đã từng nêu tại bộ quy chuẩn QCVN 41:2019. Theo bộ quy chuẩn này, các loại xe bán tải có khối lượng hàng hóa chuyên chở cho phép dưới 950 kg được xem là xe con, từ 950 kg trở lên được xếp vào loại hình xe tải thông dụng. Đây cũng là lý do trước đây, dòng xe bán tải Ford Ranger Raptor sản xuất trước tháng 2/2022 đã từng được cấp biển số như ô tô con và chịu mức thu lệ phí trước bạ 10-12% tương tự các loại xe du lịch chở người từ 9 chỗ ngồi trở xuống.

Tuy nhiên, bộ quy chuẩn QCVN 41:2024 đang có hiệu lực đã không còn nội dung mô tả nêu trên nên yếu tố “khối lượng hàng chuyên chở cho phép” đã không còn được tính tới. Trong khi đó, Thông tư 12/2025 chỉ nêu 2 định nghĩa về “khối lượng toàn bộ xe” và “tải trọng trục xe”.

Liên quan đến Quyết định 01/2026 của UBND Thành phố Hà Nội, Sở Xây dựng Hà Nội cho biết, chiếu theo Thông tư 53/2024, xe bán tải có thể được xếp vào 2 nhóm xe con pickup hoặc xe tải pickup và thông tin này sẽ được viết rõ trong giấy đăng ký của từng phương tiện.

Hiện nay, hầu hết các dòng xe bán tải phổ biến trên thị trường như Ford Ranger, Toyota Hilux hay Mitsubishi Triton… đều được quy định là “xe tải pickup cabin kép”, tức thuộc nhóm xe tải thông dụng.

Như vậy, các loại xe bán tải sẽ chỉ được lưu thông trong thành phố Hà Nội trong các khung giờ thấp điểm từ 10h đến 15h và từ sau 19h30 đến trước 6h sáng hôm sau. (Các loại xe tải thông dụng có khối lượng toàn bộ từ hai tấn trở lên chỉ được phép hoạt động từ 21h đến 6h sáng hôm sau).

Cũng liên quan đến khả năng lưu thông trong nội đô, trao đổi với phóng viên, đại diện Ford Việt Nam cho biết hãng đang theo dõi chặt chẽ các diễn biến liên quan đến Quyết định số 01 của UBND Thành phố Hà Nội, đồng thời tích cực đại diện cho lợi ích của khách hàng và hệ thống đại lý trong việc kiến nghị không đưa dòng xe bán tải vào phạm vi áp dụng.

“Chúng tôi kết hợp cùng VAMA (Hiệp hội các Nhà sản xuất ô tô Việt Nam – PV) đang chủ động làm việc với các cơ quan chức năng nhằm làm rõ các nội dung liên quan, đảm bảo quan điểm của Ford và VAMA được xem xét một cách đầy đủ, đồng thời kiến nghị các giải pháp với sự cân nhắc toàn diện đến nhu cầu công việc và di chuyển của người tiêu dùng và các cộng đồng tại Hà Nội.

Chúng tôi mong muốn tìm ra giải pháp cân bằng giữa mục tiêu quản lý giao thông đô thị và nhu cầu sử dụng thực tế của khách hàng, đảm bảo lợi ích hài hòa cho tất cả các bên liên quan”.

Trong khi đó, hãng xe sở hữu mẫu ô tô bán tải đắt khách nhất thị trường tháng 2/2026 vừa qua là Toyota Việt Nam cũng cho biết đã làm việc với cơ quan chức năng để nghiên cứu thêm. Tuy nhiên, liên doanh ô tô Nhật Bản không tiết lộ thêm thông tin nào.

Tại thị trường Việt Nam, ô tô bán tải đang là một trong những loại hình xe được người tiêu dùng đặc biệt ưa chuộng. Thống kê của VAMA cho biết, chỉ tính riêng 4 mẫu xe do nhóm doanh nghiệp thành viên hiệp hội bán ra thị trường năm 2025 đã đạt 27.093 chiếc. Lũy kế 2 tháng đầu năm nay, lượng xe bán tải do các thành viên VAMA bán ra thị trường đạt 4.381 chiếc, tăng đến 40,7% so với cùng kỳ năm ngoái.